Geç Kalkolitik, Roma ve Erken Bizans dönemlerinde yerleşim yeri olarak kullanılan Hadrianopolis Antik Kenti'nde Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Geleceğe Miras Projesi çerçevesinde yürütülen kazı çalışmaları sırasında 'Hamamlı Yapı Kompleksi' içerisinde yer alan mutfak bölümünde bulunan bıçak setinin, farklı boyutlarda ancak benzer tiplerde olduğu belirlendi. Dört parçadan oluşan bıçak setinin yanında ayrıca bir bileme taşının da bulunduğu tespit edildi.

Karabük Üniversitesi (KBÜ) Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ersin Çelikbaş ve ekibince yapılan incelemelerde, ilk çıkarıldığında oldukça parçalı ve düşük kondisyonda 250 parçadan oluşan bıçak seti, laboratuvar ortamında birleştirilerek özgün formlarına kavuşturuldu.

Ersin Çelikbaş, yaptığı açıklamada, bıçak setinin 'Hamamlı Yapı Kompleksi' olarak adlandırılan yapının içerisindeki mutfak bölümünde ortaya çıktığını belirtti.

Bıçak setinin boyutlarının birbirinden farklı olduğunu ifade eden Çelikbaş, 'Fakat tip olarak da birbirine çok yakın tiplerde olduğunu söyleyebiliriz. Bunlar dört tane ortaya çıktı ve yanlarında da bir bileme da taşı da mevcuttu. Bıçaklar ilk çıktığı zaman gerçekten kondisyonları çok düşüktü, çok parçalıydı. Yaklaşık 250 civarında parçadan oluşuyordu. Bu parçaları bu süreç içerisinde laboratuvarımızda birleştirdik ve bıçakları tekrar aynı formlarına kavuşmasını sağladık. Bıçaklar neden önemli? Şöyle; bu dördünün bizden aynı yerden çıkmış olması 'Hamamlı Yapı Kompleksi'nde yaşayan insanların acaba dedik, bir hayvancılık mesleğiyle mi uğraştığını bize işaret ediyor? Çünkü Hadrianopolis de gerçekten antik dönemde özellikle Geç Roma ve Erken Bizans dönemlerinde hayvancılık faaliyetlerinin yoğun bir şekilde yapıldığını zaten arkeolojik veriler bizlere sunmuştu' dedi.

'Bu bıçakların da ortaya çıkması, yine antik dönemde Hadrianopolis bölgesinde hayvancılıkla uğraşan ailelerin de burada yaşadığını bizlere göstermiş oldu' diyen Çelikbaş, 'Bıçaklar dediğim gibi tipolojik açıdan gerçekten ender rastlanan örneklere sahip. Bunların set halinde çıkması da gerçekten çok önemli. Hem meteorolojik olarak hem de buradaki sosyal hayatla ilgili önemli veriler sunması açısından önemli arkeolojik veriler olduğunu söyleyebiliriz' ifadelerine yer verdi.

'Kösele taşı' bilinenden çok daha eski

Bıçakların yanında bileme taşının da ortaya çıktığını vurgulayan Çelikbaş, şunları kaydetti:

'Bileme taşı da bizim için önemli. Çünkü özellikle Türk-İslam döneminde, Osmanlı döneminde Eskipazar yöresinde ortaya çıkarılan bir taş ocağı var. Buna 'kösele taşı' deniyor. Bu 'kösele taşı' dediğim gibi Osmanlı döneminde özellikle bıçak ve kesici aletlerin bilenmesinde kullanılan bir taştır ve çok ünlü o dönemde. Şu anda günümüzde üreten ustalarımız yok o dönemde üreten veya da yakın zamana kadar bu işle meşgul olmuş insanları biz bölgede tanıyoruz. Bu kösele taşından yapılmış bileme taşının da bu kazı alanında ortaya çıkması, bıçaklarla birlikte ortaya çıkması kürsüde kösele taşının bilinenden çok daha eski dönemlere kadar insanlar tarafından kullanıldığını bize kanıtlamış oldu.'

Eskipazar'da hayvancılık faaliyetlerinin 1500 yıldır devam ettiğini aktaran Çelikbaş, 'Bıçak setinin biz MS 5-6. yüzyıla ait olduğunu da stratigrafik açıdan tespit etmiş olduk. Dolayısıyla Hadrianopolis coğrafyasında ve günümüz Eskipazar'ında da devam eden hayvancılık faaliyetlerinin yaklaşık 1500 yıldır kesintisiz bir şekilde devam ettiğini de bizlere göstermiş oldu' değerlendirmesinde bulundu.

Leyla Dizdar Kültür Merkezi'nde Ramazan ayına özel olarak düzenlenen sergide, Açıkgöz'ün koleksiyonunda bulunan 39 eserden seçilen 20 parça ziyaretçilerin beğenisine sunuldu.

Sergide 1876 yılına ait hat sanatı örnekleri, yaklaşık 150 yıllık tılsımlı gömlek, 200 yıllık ketebeli Kur'an-ı Kerim, Kabe örtüsü ve Hz. Muhammed'e atfedilen ayak izi gibi önemli eserler yer alıyor.

Yalçın Açıkgöz, gazetecilere yaptığı açıklamada antikaya olan ilgisinin çocukluk yıllarında başladığını belirtti.

Ramazan ayının manevi atmosferinde Türk-İslam kültürüne ait eserleri vatandaşlarla buluşturmak istediklerini ifade eden Açıkgöz, koleksiyonunda özellikle tılsımlı gömlekler ve eski Kur'an-ı Kerim nüshalarının önemli bir yer tuttuğunu dile getirdi.

Açıkgöz, koleksiyonunda yalnızca dini eserlerin değil, savaş sanatlarına ait çeşitli tarihi parçaların da bulunduğunu söyleyerek, Ramazan ayına özel hazırlanan serginin ay sonuna kadar ziyaretçilere açık olacağını bildirdi.

Sadeyaka köyünde bulunan tarihi yapının restorasyon çalışmaları hayırsever iş insanı Bayram Demir tarafından üstlenildi. Restorasyonu tamamlanan 'Sığırcık Suyu' ile yanındaki caminin açılışına protokol üyeleri ve vatandaşlar yoğun ilgi gösterdi. İftar programı sonrası düzenlenen açılışta konuşan Karabük Valisi Oktay Çağatay, kente birçok eserin hayırseverler tarafından kazandırıldığını belirterek, hayır yapmanın herkese nasip olmadığını söyledi. Çağatay, 'Hayır yapan kişinin malı eksilmez, dara düşmez. Bu tür eserler hem toplumsal birlikteliğimizi güçlendiriyor hem de manevi hayatımıza katkı sağlıyor' dedi.

AK Parti Karabük Milletvekili Durmuş Ali Keskinkılıç ise, şehirlerin sadece binalarla inşa edilmediğini ifade ederek, manevi yönünün de güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Keskinkılıç, 'Karabük'ümüze yaptığımız birçok bina ve inşa faaliyetinin yanına, Karabük'ümüzün ve Eskipazar'ımızın manevi ikliminin de canlanması için bu çalışmayı gerçekleştirdik. Hz. Ömer Efendimizin soyundan gelen Şeyh Ali Semerkandi Hazretlerinin Eskipazar'a hediye ettiği 'Sığırcık Suyu', Anadolu zemzemleri olarak bilinen sular arasındadır. Karabük'ün maneviyatına ciddi katkısı olan bir eserdir' diye konuştu.

CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay da restorasyonu tamamlanan külliyenin yapımında emeği geçenlere teşekkür etti.

Konuşmaların ardından Eskipazar Belediye Başkanı Serkan Cıva tarafından hayırsever Bayram Demir'e hediye takdim edildi. İl Müftüsü Ali Erhun tarafından yapılan duanın ardından program sona erdi. Programa Eskipazar Kaymakamı Kübra Ustaoğlu, Karabük Belediye Başkan Yardımcısı Fatih Ustaoğlu, Yenice Belediye Başkanı Sertaş Karakaş, Ovacık Belediye Başkanı Ahmet Şahin, İl Jandarma Komutanı Kıdemli Albay İsmail Gökcek, İl Emniyet Müdürü Ahmet Canver, AK Parti İl Başkanı Ferhat Salt, MHP İl Başkanı Cenk Gedikoğlu, kurum müdürleri ve vatandaşlar katıldı.

Osmanlı mimarisini, şehir hayatını ve kültürünü yansıtması dolayısıyla 'Osmanlı'nın parmak izi' olarak adlandırılan tarihi ilçedeki Ulu Camii, Köprülü Mehmet Paşa Camisi, İzzet Mehmet Paşa Camisi ve Kazdağlı Camii gibi dikkat çeken camilerde, ramazan boyunca mukabele okunacak ve teravih namazları kılınacak.

Türkiye'de kent ölçeğinde UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndeki tek yer olma özelliği taşıyan Safranbolu'da, dış mimarileri, işlemeleri, minareleri, kubbeleri ve diğer özellikleriyle önemli yapıların başında gelen tarihi camilerde, ibadetler Ramazan-ı Şerife mahsus bir atmosferde eda edilecek.

32 tescilli cami var

'Korumanın başkenti', 'açık hava müzesi' ve 'kendini koruyan kent' gibi unvanlarla da anılan ilçede bulunan 32 tescilli cami arasında 1872 yılında Aya Stefanos Kilisesi olarak yapılan ve 1956 yılında camiye dönüştürülen Ulu Camii, 364 yıl önce yapılan Köprülü Mehmet Paşa Camii, 229 yıl önce yapılan İzzet Mehmet Paşa Camii ve 246 yıl önce yapılan Kazdağlı Camii dikkat çeken eserler arasında yer alıyor.

Safranbolu İlçe Müftüsü Aydın Bostancı, Ramazan dolayısıyla yaptığı açıklamada, ilk teravih namazının yarın akşam kılınacağını, perşembe günü ise ilk oruca başlanacağını belirtti.

'Bu sene inşallah Ramazan-ı Şerif ayı mübarek gölgesini üzerimize düşürdü' diyen Bostancı, 'Yarın akşam Allah nasip ederse hem Safranbolu'muzda hem de tüm İslam âleminde ilk teravih namazımızı eda edeceğiz. Perşembe gününe, Rabbim ulaştırırsa ilk orucumuza başlayacağız. Şimdiden aziz milletimizin ve tüm İslam dünyasının Ramazan-ı Şerif ayını tebrik ediyorum. Rabbim bu mübarek ayı sağlıkla, huzurla ve bereketle idrak etmeyi nasip etsin. Hayırlara, birlik ve beraberliğe vesile kılsın inşallah' ifadelerini kullandı.

Bu yıl Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından Ramazan ayı temasının 'Ramazan, cami ve hayat' olarak belirlendiğini hatırlatan Bostancı, Safranbolu'nun tarihi ve manevi mirasına dikkat çekti.

'Safranbolu, tarihiyle, kültürüyle ve manevi iklimiyle müstesna bir şehir. Dünya miras kenti olan bir şehir. Bu güzel şehirde yaşamaktan dolayı mutluyuz. Safranbolulu olmaktan gurur duyuyoruz. Elhamdülillah Rabbimiz bize Safranbolu'da yaşamayı nasip etti' diyen Bostancı, ilçedeki tarihi camilerin önemine vurgu yaptı.

Bostancı, 'Safranbolu'muzda tarihten bizlere miras kalan, ecdat yadigârı birbirinden kıymetli camilerimiz var. Bunlar Kazdağlıoğlu Cami, Köprülü Mehmet Paşa Camii, İzzet Mehmet Paşa Camii, Dağdelen Camii, Lütfiye Camii, Eski Camii, Ulu Camii, Taş Minare Camii ve burada ismini sayamadığımız daha nice tarihi camimiz bulunmaktadır. Bu camilerimizin her birinin ayrı bir hatırası, ayrı bir hikâyesi vardır. Safranbolu'nun hem dini hayatına hem de mimari kimliğine büyük katkılar sunmaktadırlar' dedi.

Yıl içerisinde çok sayıda yerli ve yabancı turistin bu camileri ziyaret ettiğini belirten Bostancı, Ramazan ayında camilerin minare ve şerefelerinin aydınlatılacağını ifade ederek, 'İnşallah bu Ramazan ayında camilerimizin minarelerini ve şerefelerini aydınlatarak şehrimizin manevi iklimine ayrı bir güzellik katacağız. Bu vesileyle ecdadımıza şükranlarımızı arz ediyoruz. Hem tarihi hem mimari yönüyle böylesine kıymetli eserleri bizlere miras bıraktıkları için minnettarız' diye konuştu.

Hemşehrilerine çağrıda bulunan Bostancı, 'Gelin, bu emanetlere sahip çıkalım. Camilerimizi koruyalım, yaşatalım, içini ibadetle ve dualarla dolduralım' ifadelerini kullandı.

Ramazan ayı hazırlıklarının tamamlandığını da belirten Bostancı, bu yıl Dedoğlu, Safa Mescidi, Bostanbükü Bahçelievler, Kavaklar ve Sultantepe Camii olmak üzere 5 camide hatimle teravih namazı kılınacağını açıkladı.